f EskiEserler | Eski Eserler | Eskieserler.com
E─čitim Kurumu   ( 2141 )   Kitaplarda   ( 1659 )   Yazarlarda   ( 4831 )  
Dergilerde   ( 786 )   K├╝t├╝phanelerde   ( 151 )   ┼×ehirlerde   ( 182 )  
Makalelerde   ( 2196 )   Multi Media   ( 323 )   Fetvalar   ( 894 )  
Hit
9129104
├ťye 1490
Online ├ťye 0

─░lhad Dini ( Tanr─▒ Tan─▒mazl─▒k ) Ateizm

 Kitap Detay─▒ Kitap No : K-  
Yazar Ad─▒ ─░lim Dal─▒ Konusu Dili
├ľnder Nar Kelam T├╝rk├že
├ľzelli─či Terc├╝me Eden
Ehli S├╝nnet Anlay─▒┼ča Uygun   ├ľnder Nar / vahid├╝ddin Han' dan
       
Makale No: 2090 Hit : 8074 Hata Bildirimi Tavsiye Et
   Makale Yazar─▒na ait Kitaplar E-Kitaplar Makaleler Hakk─▒ndaki Makaleler    

Yazara ait kitaplar
# Kitap Ad─▒
1 ┼×azeliyye Tarikat─▒n─▒n Esaslar─▒ / ě¬ě▒ěČ┘ůěę ěž┘ä┘ć┘łě▒ ěž┘äě│ěžěĚě╣ ┘łěž┘äěĘě▒┘çěž┘ć ěž┘ä┘éěžěĚě╣
2 Allah / ěž┘ä┘ä┘ç

Yazara ait e-kitaplar
# Kitap Ad─▒
1 ┼×azeliyye Tarikat─▒n─▒n Esaslar─▒ / ě¬ě▒ěČ┘ůěę ěž┘ä┘ć┘łě▒ ěž┘äě│ěžěĚě╣ ┘łěž┘äěĘě▒┘çěž┘ć ěž┘ä┘éěžěĚě╣

Yazara ait makaleler
# Makaleler Ad─▒
1 Yezidilik Hak Dinlerden midir? Yezidilere Yard─▒m Edilmesi Caiz midir?
2 Yeni├ža─č Dini ( Alexis CarrelÔÇÖin G├Âr├╝┼čleri ├ťzerine De─čerlendirmeler II )
3 Vas─▒l b. Atan─▒n Ra Hutbesi / ě«ěĚěĘěę ěž┘äě▒ěžěí ┘ä┘łěžěÁ┘ä ěĘ┘ć ě╣ěĚěžěí ěž┘ä┘ůě╣ě¬ě▓┘ä┘Ő
4 Tefriciyye Salat─▒ ve ┼×irk Olmas─▒ ─░ddias─▒
5 T.C Diyanet ─░┼čleri Ba┼čkanl─▒─č─▒n─▒n Organ Naklinin Caiz Oldu─čuna Dair 3 Mart 1990-13 Say─▒l─▒ Fetvas─▒
6 Sosyalizm ve Din ├ťzerine
7 Sevginle Yanmadan Ald─▒─č─▒m Bir Nefes Yoktur
8 Selef Selefiyye Kavramlar─▒ ve T├╝rk├že Akaid Kitaplar─▒ndaki ─░├žeri─či / ┘ů┘ü┘ç┘ł┘ů ěž┘äě│┘ä┘ü ┘ł ěž┘äě│┘ä┘ü┘Őěę ┘ł ěžě│ě¬ě╣┘ůěž┘äěžě¬┘çěž ┘äě»┘Ő ěž┘äěžě│ěžě¬ě░ěę ěž┘äěžě¬ě▒ěž┘â ┘ł ěž┘ä┘ůěÁěžě»ě▒ ěž┘äě¬ě▒┘â┘Őěę ěž┘äěžě╣ě¬┘éěžě»┘Őěę
9 R├╝ya ve ─░stiharenin Dindeki yeri
10 ├ľl├╝mden Sonra Hayat ( Yeni Bulgular )
11 Men Ente ( Sen Kimsin )
12 Kurey┼čilik ┼×art─▒ Konusunda Mezheplerin ─░htilaf Etme Sebepleri
13 Kurana G├Âre S├╝nnetin Korunmu┼člu─ču ve Delilleri
14 Kuran ├ľ─čretimini ├ťcretle Yapman─▒n Cevaz─▒n─▒ ├ľrfe Dayal─▒ H├╝k├╝mler Ba┼čl─▒─č─▒ Alt─▒nda ─░ncelemesi Hakk─▒nda
15 Kad─▒nlar─▒n S├╝nneti Meselesi / ěş┘â┘ů ěž┘äě«ě¬ěž┘ć ě╣┘ćě» ěú┘ç┘ä ěž┘äě╣┘ä┘ů
16 ─░nsan Bilinmezi ( Dr. Alexis CarrelÔÇÖin G├Âr├╝┼čleri ├ťzerine De─čerlendirmeler I )
17 ─░mamlar Kurey┼čten Olacakt─▒r Hadisiyle Alakal─▒ Y├╝z Rivayet / ┘ůěžěŽěę ě▒┘łěž┘Őěę ěş┘ł┘ä ┘éě▒ě┤┘Őěę ěž┘äě«┘ä┘Ő┘üěę
18 ─░mam Suyutinin el ─░tkan fi Ulumil Kuran ─░simli Eseri Hakk─▒nda / ěş┘ł┘ä ┘âě¬ěžěĘ ěž┘äěžě¬┘éěž┘ć ┘ü┘Ő ě╣┘ä┘ł┘ů ěž┘ä┘éě▒ěú┘ć ┘ä┘äě│┘Ő┘łěĚ┘Ő
19 ─░mam Ebu Hanifenin Kelamc─▒l─▒─č─▒
20 ─░mam Ebu HanifeÔÇÖye G├Âre Hz. Muhammed sas in Peygamberli─čine ─░man─▒n H├╝km├╝
21 ─░lhad Dini ( Tanr─▒ Tan─▒mazl─▒k ) Ateizm
22 ─░bn Kudamenin Haberi S─▒fatlar─▒n Manaland─▒r─▒lmas─▒yla Alakal─▒ G├Âr├╝┼čleri
23 Haberi S─▒fatlara ─░manda Manan─▒n Allah─▒n ─░lmine Havale Edilmesi Metodu
24 Evrenin Mekanik Yorumu ( Sebeplilik-Sonu├žluluk Kanununun Ele┼čtirisi )
25 Ehli Kitab─▒n Peygamberimize ─░man etmeden Cennete Girmesi ─░nanc─▒n─▒n H├╝km├╝
26 Din ve Bilim
27 Dad Harfi ─░le Z─▒ Aras─▒ndaki Fark Ve T├╝rkiye De Yayg─▒n Olan Z─▒ Kullan─▒m─▒n─▒n K├Âkeni
28 ├ça─č─▒m─▒z ve ─░slam
29 Bertrand Russellin G├Âr├╝┼čleri Hakk─▒nda

Yazar Hakk─▒ndaki Tan─▒t─▒m Makaleleri
# Makaleler Ad─▒

├ľzeti
Din kelimesi ,yeni din yorumlar─▒nda kullan─▒l─▒yorsa da bu kullan─▒mdaki din, ilahs─▒zl─▒k manas─▒nda kullan─▒lmaktad─▒r. Bu sosyal ve tarihi ara┼čt─▒rman─▒n yo─čunlu─ču i├žerisinde yeni kullan─▒m─▒yla din bir toplumsal g├Âr├╝nt├╝ olmaktan ├Âteye ge├žmemekte; insana d├╝nya ve ahiret saadetini kazand─▒ran hayat ve toplumu y├Ânlendiren o eski konumunu kaybetmektedir.
bystolic savings card bystolic coupon 2014
abortion pills over the counter how much do abortions cost when is it to late to get an abortion
lisinopril lisinopril lisinopril
gabapentin use in psych gabapentin use in psych gabapentin use in psych
bystolic generic name what is the generic for bystolic

Yay─▒n Bilgileri
Yay─▒nland─▒─č─▒ Kaynaklar
Yay─▒nland─▒─č─▒ Tarih
Yay─▒nland─▒─č─▒ Dergi
Sanal Dergi
Makalenin Linki

Makale Metni   [Yazd─▒r/Print]

─░lhad Dini (Tanr─▒ Tan─▒mazl─▒k)

 

Din kelimesi ,yeni din yorumlar─▒nda  kullan─▒l─▒yorsa da bu kullan─▒mdaki din,  ilahs─▒zl─▒k manas─▒nda kullan─▒lmaktad─▒r.

Bu sosyal ve tarihi ara┼čt─▒rman─▒n yo─čunlu─ču i├žerisinde yeni kullan─▒m─▒yla din bir toplumsal g├Âr├╝nt├╝ olmaktan ├Âteye ge├žmemekte; insana d├╝nya ve ahiret saadetini kazand─▒ran hayat ve toplumu y├Ânlendiren o eski konumunu kaybetmektedir.

  

├ça─čda┼č d├╝┼č├╝n├╝rler, yaln─▒zca bir insana ├Âzel olup ba┼čkalar─▒ taraf─▒ndan tecr├╝be imkan─▒ olmayan metotlar─▒ , bilimsel bir metot olarak  kabul etmemektedirler. Onlara g├Âre insanlar─▒n idrak imkanlar─▒ olmayan bir ┼čeye inanmaya davet edilmeleri, o ┼čeyin sadece mant─▒ks─▒z de─čil; ayn─▒ zamanda bo┼č ve abes bir ┼čey oldu─čuna da delalet etmektedir. O ┼čeyin bir hakikati olmu┼č olsayd─▒  ,di─čer insanlar─▒n da onu idrak etme ve ona ula┼čma imkan─▒na sahip olabilmeleri gerekirdi.

Dinin insanl─▒─č─▒n ba┼člang─▒c─▒ndan bu yana varl─▒─č─▒n─▒ s├╝rd├╝rmesi bir vak─▒a oldu─čuna,  ve dindar insanlar Aguste ComteÔÇÖnin kehanetine inat varl─▒klar─▒n─▒ devam ettirdiklerine g├Âre, kar┼č─▒t g├Âr├╝┼č sahibi d├╝┼č├╝n├╝rlerin  dinin varl─▒─č─▒n─▒ hala s├╝rd├╝rmesine ilhadi bir yorum getirmeleri gerekmektedir. Dini yorumlama zorunlulu─ču  ile kar┼č─▒ kar┼č─▒ya kald─▒klar─▒nda ise; zihinleri vahye benzer olabilece─čini d├╝┼č├╝nd├╝kleri olaylara kaymakta ve ┼čiiri vahye benzeterek ; ÔÇťdin, di─čer akli faaliyetler  gibi zihinsel faaliyettir, ba┼čka bir ┼čey de─čil,ÔÇŁ demektedirler.

 

Tarih├ži Arnold Toynbee ger├že─čin kavran─▒labilmesi i├žin iki yol oldu─ču g├Âr├╝┼č├╝ndedir. Bunlar tecr├╝be ve g├Âzleme dayanan bilimsel metot ile insan─▒n i├žinden kaynaklanan ┼čiir metodudur. Birinci metotla ula┼č─▒lan hakikate bilimsel hakikat, ikinci metotla ula┼č─▒lan hakikate ,┼čiirsel hakikat denir.

Toynbee devamla:

┼×uur alt─▒n─▒n ┼čiir d├╝zlemindeki anla┼č─▒l─▒r g├Âzlemlerine N├╝buvvet ismi verilir, demektedir.[1]    

Sosyal bilimler ansiklopedisi uzmanlar─▒ da, dinin bir fenne benzetilebilece─či g├Âr├╝┼č├╝ndedirler. Baz─▒lar─▒n─▒n s─▒ra d─▒┼č─▒ bir tak─▒m fenni zevklere sahip olu┼člar─▒ ve bu sebeple fen alan─▒nda ├Âne ├ž─▒kmalar─▒ gibi ,baz─▒ insanlar da ├Âzel i├ž g├Âzler ve kulaklara Inner Eyes and Ears sahip olup, s─▒radan insanlar─▒n g├Âr├╝p duyamayaca─č─▒ ┼čeyleri g├Ârebilmekte ya da duyabilmektedir. [2]  

T.R. MilesÔÇÖin bu konudaki g├Âr├╝┼čleri ise ┼č├Âylecedir:

ÔÇťDinin metafizikle alakal─▒ s├Âylemleri  ,dinsel manas─▒ al─▒nd─▒─č─▒ taktirde bir mana ifade etmezler. Ama bu s├Âylemleri mecaz manalar─▒ do─črultusunda al─▒rsak bir mana ifade etmeleri s├Âz konusudur. ├ľrne─čin bir ┼čah─▒s herhangi bir ┼čey ke┼čfetti─činde ;bu bir ilhamd─▒, denilir. ─░┼čte ┼čaire ya da peygambere inen ilham ayn─▒ bu ┼čekildedir denilse bu kabul edilebilir bir yorum olabilir.ÔÇŁ[3]          

Miles: Vahyin; ÔÇťAllahÔÇÖ─▒n bir melek arac─▒l─▒─č─▒yla ├Âzel bir insana naklolunan kelimeleriÔÇŁ anlam─▒ndaki kullan─▒m─▒n─▒n hi├žbir manas─▒ olmad─▒─č─▒n─▒ ama i├ž duyular─▒n nuru Flush of Insight manas─▒nda kullan─▒lmas─▒ durumunda, anla┼č─▒labilir bir manas─▒n─▒n olaca─č─▒ g├Âr├╝┼č├╝ndedir. ├ç├╝nk├╝ sanat├ž─▒ ya da d├╝┼č├╝n├╝r├╝n ak─▒llar─▒na ans─▒z─▒n baz─▒ fikirlerin gelmesi bir vak─▒a ve kabul edilebilir bir durumdur.[4] ├ľld├╝kten sonra dirilmek inanc─▒nda da durum ayn─▒d─▒r. Bir  t├╝r temsil i├žin s├Âylendi─či kabul edildi─či takdirde kabul edilebilecekken ,yayg─▒n manas─▒yla kullan─▒ld─▒─č─▒ taktirde anlams─▒z ve hi├žbir mana ifade etmeyen bir kavram haline gelmektedir.Zira beden  ├Âld├╝kten sonra  ├ž├╝r├╝y├╝p yok olmaktad─▒r.Ruhta ayn─▒  akibeti payla┼čmaktad─▒r. Bu ├žer├ževede ise  ├Âld├╝kten sonra  bir hayattan bahsedilmesi s├Âz konusu olamaz .[5]

Alexis Carrel  ise vahyi, mistik bilgiye benzetmekte ve AllahÔÇÖa ula┼čmaya ├žal─▒┼čman─▒n ┼čah─▒slara ├Âzel bir eylem oldu─čunu Personal Undertaking ├Âne s├╝rmektedir. Herhangi bir ┼čah─▒s bedenini e─čiterek bir g├╝re┼č├ži olabilece─či gibi lezzetleri fark ederek ibadetle me┼čgul olup ruhi  erdeme ula┼čabilir.

─░nsan  diledi─či takdirde , f─▒trat─▒nda var olan maddeden daha ileri ve g├Âzlemlenemez nitelikte bir hakikate ula┼čmak i├žin gayret g├Âsterebilir. Bu u─čurda pek ├žok s─▒k─▒nt─▒lara  g├Â─č├╝s gerebilir. Baz─▒lar─▒ bu insan─▒ kahraman addederken, bir di─čerleri deli oldu─čuna h├╝kmedebilirler. Durum ne olursa olsun kimsenin, ruhi tecr├╝belerin do─čru olup olmad─▒klar─▒n─▒ ya da yapmac─▒k m─▒ yoksa hayal mi olduklar─▒n─▒ ,veyahut bu alemin boyutlar─▒n─▒n d─▒┼č─▒nda y├╝ce bir hakikate yolculuk mu oldu─čunu sorgulamaya hakk─▒ yoktur.

Bilgi, insanl─▒─č─▒n en ulvi emeli do─črultusunda insana bir g├Ân├╝l huzuru ve s├╝kunet verir. ─░├žimizde duydu─čumuz kuvvet, ruhi ayd─▒nl─▒k, ilahi sevgi, s─▒n─▒rs─▒z s├╝kunet dinginlik, dini vicdan... b├╝t├╝n bunlar en az g├╝zellik duygumuz kadar ger├žektirler. Allah yolunun yolcusu  ile ┼čair, be┼čer ├╝st├╝ g├╝zelli─či tasavvur etmek suretiyle nihai hakikate  ula┼čmaktad─▒rlar.[6]  

 

Yeni din yorumunu ifade ettik. Tamamlay─▒c─▒ olmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan Dr. CarrelÔÇÖin konuya bak─▒┼č tarz─▒n─▒ da  al─▒nt─▒layarak de─čerlendirmemize  ge├želim.

ÔÇťDini, zihinsel  bir tak─▒m amellerdir, ┼čeklinde  yorumlamam─▒n bilim adamlar─▒nca da dindarlarca da kabul g├Ârmeyece─čini biliyorum. Bilim adamlar─▒ bu yoruma l├╝zumsuz ve manas─▒z bir yorummu┼č g├Âz├╝yle bakacaklar. Dindarlar ise yorumumu bat─▒l ve fuzuli bulacaklard─▒r.ÔÇŁ[7]    

Din kelimesi bu yeni yorumda tam olarak ilhad  manas─▒na kullan─▒lmaktad─▒r. Bende ele┼čtirilerimi bu ├žer├ževede a┼ča─č─▒daki temel noktalarda yapaca─č─▒m:

Birincisi: AllahÔÇÖ─▒ inkar eden ahireti ve vahyi kabul etmeyen bu garip yoruma g├Âre din bat─▒l bir ┼čey konumuna d├╝┼čecektir. Hatta yeni m├╝hendis bilim adamlar─▒na g├Âre insan hayalinin yaratt─▒─č─▒ as─▒ls─▒z bir d├╝┼č├╝nce konumuna d├╝┼čecektir.

Dinin hayali bir ┼čey olmas─▒, mant─▒ksal a├ž─▒dan olduk├ža uzak bir ihtimaldir. ├ç├╝nk├╝ bizler dinin ta ezelden biri insan akl─▒nda ve benli─činde sahip oldu─ču de─čer ve konumu  ├žok iyi biliyoruz . Din hayali bir ┼čey olsayd─▒, insan benli─činde bunca zaman b├Âyle ├Ânemli bir mevki edinemezdi.

Tarih bilimci Toynbee ┼č├Âyle diyor:

Dinin h├╝k├╝m s├╝rd├╝─č├╝ de─či┼čik zaman yer ve insan topluluklar─▒ incelense edinilecek ilk intiba gayet ├╝rk├╝t├╝c├╝d├╝r. Bir tak─▒m tahkik ve de─čerlendirmelerden sonra ise insan─▒n ibadetinin ya da ara┼čt─▒rd─▒─č─▒ ┼čeyin ┼ču ├╝├ž ana kanunun d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmad─▒─č─▒ g├Âr├╝lecektir. Tabiat ve insan─▒n kendisinin d─▒┼č─▒nda, onlardan farkl─▒, ama ayn─▒ zamanda hem tabiatta hem insanda var olan  mutlak hakikattir.[8]        

Tarih bizlere her zaman ve toplumda insan─▒n ezelden beri daima bu  mutlak hakikatin  pe┼činde ko┼čtu─čunu ve onu arad─▒─č─▒n─▒ haber vermektedir. B├╝t├╝n insanl─▒k tarihine bir farazi ┼čeyin h├╝kmetmi┼č olmas─▒ hi├ž kabil midir? Birisi ├ž─▒k─▒p ta insan hayat─▒nda bu denli etkin olan bir ba┼čka farazi ┼čey g├Âsterilebilir mi?

 Biz din kar┼č─▒tlar─▒n─▒n bu soruya bir cevap veremeyeceklerinden eminiz.

─░kincisi: Bu yeni yoruma g├Âre din bir ┼čey olma yerine binlerce ┼čey olma durumunda olacakt─▒r. Bu yoruma g├Âre din, insan zihninin ├╝retti─či bir d├╝┼č├╝nce oldu─čuna g├Âre; her bir insan─▒n kendi kabiliyet, istek ve idealleri do─črultusunda bir din ├╝retmesi s├Âz konusu olacakt─▒r. Halbuki din , ilahi bir h├╝k├╝mler manzumesi olup muayyen ve tek bir ┼čekilde tezah├╝r├╝ esast─▒r, ki kendisiyle insan y├Âneli┼čleri kontrol alt─▒na al─▒nabilsin. Din kar┼č─▒tlar─▒n─▒n din hakk─▒ndaki d├╝┼č├╝nceleri do─čru din telakkisinden farkl─▒ oldu─čundan dinin hakikatine bak─▒┼člar─▒yla dinin do─čru tasavvuru aras─▒nda ├Ânemli bir farkl─▒l─▒k ortaya ├ž─▒kmaktad─▒r.

Toynbee devamla ┼č├Âyle diyor:

Farkl─▒ toplumlar─▒n inan├žlar─▒nda bir farkl─▒la┼čma olu┼čmas─▒ do─čald─▒r. ├ç├╝nk├╝ mutlak hakikat  insan zihinlerince ancak bir anl─▒k ayd─▒nlanmalarla incelenebilen bir s─▒rÔÇÖd─▒r. Ve bu derece b├╝y├╝k bir s─▒rr─▒n tek bir y├Ânde ger├žekle┼čtirilebilecek bir ara┼čt─▒rmayla ke┼čfedilmesi d├╝┼č├╝n├╝lemez. ─░nanc─▒m─▒z ne derece g├╝├žl├╝ ve sa─člam, idrakimizin do─črulu─čuna g├╝venimiz ne derece tam olursa olsun, ruhi g├Âr├╝┼č kabiliyetimizin s─▒n─▒rl─▒ oldu─čunu akl─▒m─▒zdan ├ž─▒karmamal─▒y─▒z. Bizim g├Âzlemlerimizden ba┼čka g├Âzlemlerin ger├žekliklerini inkar edemeyiz. dini kavramlarla s├Âyleyecek olursak:

AllahÔÇÖ─▒n yaln─▒zca bizlere vahyetti─čini iddia etmeye hakk─▒m─▒z yoktur. ├ťstelik ba┼čkalar─▒n─▒n telakki ettikleri ilham─▒n bizim ilham─▒m─▒zdan daha y├╝ce ve kamil olma ihtimali de vard─▒r. Benim de bir di─čer arkada┼č─▒m─▒n da farkl─▒ yollar izleyerek ayn─▒ hedefe y├╝r├╝memiz m├╝mk├╝nd├╝r. B├╝t├╝n insanl─▒k hayatlar─▒n─▒ ona g├Âre d├╝zenleyebilmek i├žin gizli olan mutlak hakikate ula┼čmay─▒ temenni etmektedir. Dini ifadelerle s├Âyleyecek olursak: Bunu AllahÔÇÖ─▒n r─▒zas─▒na kavu┼čmak  i├žin istemektedirler. Olaya bu a├ž─▒dan bak─▒ld─▒─č─▒nda b├╝t├╝n bu aray─▒┼č i├žerisindekilerin birbirlerini ruhani karde┼čler bilmeleri gerekti─či ortaya ├ž─▒kar.

Ho┼čg├Âr├╝n├╝n g├╝zelli─či, sevgiye d├Ân├╝┼čmedik├že tamamlanm─▒┼č olmaz.[9]

Dini yeniden yorumlayanlar, ilah kavram─▒na farkl─▒ bir yorum getirmi┼člerdir. Bu sebeple, Din ve Ahlak Ansiklopedisinin yazarlar─▒n─▒ 22 farkl─▒ ilah anlay─▒┼č─▒ ke┼čfettiklerini yazd─▒klar─▒nda bu tav─▒rlar─▒ndan dolay─▒ garipsemedik. Bu 22 tasavvuru ayr─▒ ayr─▒ ba┼čl─▒klar atarak incelemi┼člerdir.[10]    

Bu sosyal ve tarihi ara┼čt─▒rman─▒n yo─čunlu─ču i├žerisinde yeni kullan─▒m─▒yla din bir toplumsal g├Âr├╝nt├╝ folklor olmaktan ├Âteye ge├žmemekte; insana d├╝nya ve ahiret saadetini kazand─▒ran, hayat ve toplumu y├Ânlendiren o eski konumunu  kaybetmektedir.

├ť├ž├╝nc├╝s├╝: Dinin yeni yorumunda peygamberlik ve ÔÇťpeygamberli─čin sona ermesiÔÇŁ kavramlar─▒n─▒n da bir manas─▒ olmayan kelimeler haline d├Ân├╝┼čt├╝kleri g├Âzlemlenmektedir.

Tarih├ži Toynbee ┼č├Âyle diyor:

Tarih├žinin bak─▒┼č a├ž─▒s─▒yla,  insan─▒n  hidayete sadece gayretiyle ula┼čmas─▒n─▒n imkans─▒zl─▒─č─▒na binaen AllahÔÇÖ─▒n, insanlar─▒ hidayet i├žin onlara vahyetti─či d├╝┼č├╝ncesi ├želi┼čmemektedir. ├ľte yandan tarih├ži bu kabul edilebilir g├Âr├╝┼č├╝n daha da ileriye g├Ât├╝r├╝lerek AllahÔÇÖ─▒n belirli bir ┼čahsa ├Âzel ve nihai olarak vahyetti─či iddias─▒n─▒ ┼č├╝phe ile kar┼č─▒lamaktad─▒r.  

O, dinin AllahÔÇÖ─▒n kurallar─▒na vahyi esas─▒na, ┼čeytani ellerin dokundu─čunu d├╝┼č├╝nmektedir. Yine genel ilham ile ├Âzel ilham aras─▒nda mant─▒ki bir ba─č bulunmad─▒─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmektedir. Bir ba┼čka deyi┼čle ÔÇťBenim ilham─▒m ├Âzel ve en son ilhamd─▒r ve Allah beni b├╝t├╝n insanlar─▒n aras─▒ndan bu ├Âzel ilham i├žin se├žtiÔÇŁ iddias─▒ndaki bir insan─▒n bu s├Âz├╝n├╝ ispatlayacak bir delilin olmad─▒─č─▒n─▒ d├╝┼č├╝nmektedir. [11]       

├ľz olarak ifade etmek gerekirse; hata ,tarih├žinin vahiy ile ilham ├╝zerine geli┼čtirdi─či bu  tasavvurundad─▒r. Tarih├ži bu hataya d├╝┼čmeseydi,  vahiyle ├Âzel vahiy aras─▒daki alakan─▒n ,mant─▒kl─▒  bir alaka oldu─čunu,  bu ikisinin  birbirlerinden ayr─▒ olarak m├╝talaa edilmelerinin  s├Âz konusu olamayaca─č─▒n─▒ g├Ârebilecekti.

├ça─čda┼č d├╝┼č├╝n├╝rler vahiyle ilham─▒n; sanat├ž─▒n─▒n hayalindeki g├╝zel suret ya da ┼čairin vicdan─▒ndaki harika ┼čiir kabilinden olduklar─▒n─▒ iddia etmektedirler. Ger├žekte Allah var de─čildir ,en az─▒ndan bizim i┼člerimizin gidi┼čat─▒nda bir etkisi yoktur. Ve bu sebeple de hayat─▒n hakikatini ├Â─črensinler diye vahiy yoluyla insanlara h├╝k├╝mlerini iletmek i├žin irade ve r─▒zas─▒yla birisini se├žip g├Ândermesi d├╝┼č├╝n├╝lemez. Onlara g├Âre Allah, evreni ku┼čatan me├žhul bir hakikattir. Baz─▒ nefislere ├Ânceden planlamaks─▒z─▒n ve bir hedef ve gayesi olmaks─▒z─▒n ilhamlarda bulunur. Bu d├╝┼č├╝n├╝rlerin baz─▒lar─▒ daha ileri giderek bu tasavvuru bile reddetmektedirler. Onlara g├Âre vahiy ve ilham olsa olsa ┼čuuralt─▒n─▒n sesidirler.

G├Âr├╝ld├╝─č├╝ gibi dinin getirdi─či hakikatlerle, bu yeni t├╝r sofestailerin d├╝┼č├╝nceleri aras─▒nda ├žok bariz  farkl─▒l─▒klar vard─▒r. Durum b├Âyleyken bu d├╝┼č├╝n├╝rlerin dini manas─▒yla vahyi anlamalar─▒n─▒ nas─▒l bekleyebiliriz.?

D├Ârd├╝nc├╝s├╝: Din uhrevi bir zorunluluk iken, bu anlay─▒┼č ve yoruma g├Âre d├╝nyevi bir zorunluluk olma durumunda kalmaktad─▒r. Din ; insanlar─▒n gelecek hayatta kurtulmalar─▒n─▒ temin i├žin vard─▒r. Ama bu yeni yoruma g├Âre d├╝nyevi ve toplumsal hayat─▒n d├╝zenlenmesi i├žin bir vas─▒ta olmaktan ba┼čka bir ┼čey de─čildir. Yani din ger├žek bir inan├ž de─čil,  asl─▒ olmad─▒─č─▒ halde varl─▒─č─▒ farz edilen bir inan├ž konumundad─▒r.

ÔÇťDini inan├žlar, belirli bir dinin taraftarlar─▒ aras─▒nda hedef ve amel birli─čini sa─člayan d├╝zenlemelerdir.ÔÇŁ[12]  

Be┼čincisi: Bu de─čerlendirmelerin sonunda Yahudili─čin din hakk─▒ndaki bu ve benzeri d├╝┼č├╝ncelerin ortaya ├ž─▒k─▒p yayg─▒nla┼čmalar─▒ndaki rol├╝ne de─činmekte fayda m├╝lahaza ediyorum. Bu Yahudilik, Musa (as)ÔÇÖdan ├žok, yollar─▒n─▒ de─či┼čtirmi┼č  tabilerinin d├╝┼č├╝ncelerine  daha yak─▒nd─▒r.

Toynbee ,Yahudilerin AllahÔÇÖ─▒n en se├žkin kavmi olmalar─▒ iddialar─▒na de─činerek ┼č├Âyle diyor:

B├Âyle hayali bir ┼čeyin, b├╝t├╝n evrenin nizam─▒n─▒ iradesiyle koyan Allah hakk─▒nda d├╝┼č├╝n├╝lmesi do─čru olamaz. AllahÔÇÖ─▒n beni ve halk─▒m─▒ se├žip beni en sevgili el├žisi, kabilemi de en sevdi─či halk yapmas─▒, akla ve mant─▒─ča olduk├ža uzakt─▒r. Bu ve benzeri d├╝┼č├╝nceler ger├žek olmaktan ziyade bir vehim olmaya daha yak─▒nd─▒rlar. Bu d├╝┼č├╝nce, insan─▒n ├╝retip ve kendi zihninde sabit fikir haline getirdi─či bir d├╝┼č├╝ncedir.[13]     

Bir gurup insan─▒n kendilerinin bir aileye ya da ┼čahsa nispetleri sebebiyle , AllahÔÇÖ─▒n sevgilileri ya da OÔÇÖnun kat─▒nda en se├žkin varl─▒klar olduklar─▒n─▒ s├Âylemeleri ,zaten esas─▒ itibar─▒yla bat─▒l bir d├╝┼č├╝ncedir.

ToynbeeÔÇÖyi b├╝t├╝n dinleri kapsayacak ┼čekilde genel bir h├╝k├╝m vermeye iten sebep; Yahudilerin, biz AllahÔÇÖ─▒n en se├žkin kullar─▒y─▒z, ┼čeklindeki inan├žlar─▒d─▒r. Bu d├╝┼č├╝nceler hatal─▒ bir yakla┼č─▒m oldu─ču gibi ,do─čru dini d├╝┼č├╝nceyle de ba─čda┼čmaz. AllahÔÇÖ─▒n se├žkin ve sevgili kullar─▒, kabilesi, milleti ya da ya┼čad─▒─č─▒ co─črafya bir kenara, yaln─▒zca vahiyle indirdi─či h├╝k├╝mlere tabi olanlar─▒d─▒r.

─░fade etti─čimiz ├╝zere , dinin bu yeni yorumu -dinin kabul├╝ym├╝┼č gibi g├Âr├╝n├╝yorsa da- din a├ž─▒s─▒ndan dinin inkar─▒ndan ba┼čka bir ┼čey de─čildir. M├╝kafat ya da ceza getirmeyen bir din, olsa olsa herhangi bir insan─▒n kendi ├Âzel d├╝┼č├╝nceleri olabilir. Bir ba┼čkas─▒yla alakas─▒ olamaz. B├Âyle bir din de olsa olsa La ilahe illaÔÇÖl insan; insandan ba┼čka ilah yoktur, c├╝mlesiyle ifade olunabilir. Ama La ilahe illallah; AllahÔÇÖtan ba┼čka ilah yoktur, hakikatinin alt─▒nda m├╝talaa edilemez .

B├Âyle aptalca bir d├╝┼č├╝ncenin din, ad─▒ alt─▒nda yay─▒lmaya ├žal─▒┼č─▒lmas─▒, insanlar─▒n din kelimesinin kullan─▒lmas─▒ suretiyle aldat─▒lmalar─▒ i├žin yap─▒l─▒yorsa ,ak─▒l yetmezli─či ; kafa kar─▒┼čt─▒rmak i├žin yap─▒l─▒yorsa, d├╝zenbazl─▒k ve m├╝naf─▒kl─▒kt─▒r.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



  • [1] A HistorianÔÇÖs Approach to Religion  p. 123

  • [2] Encylopaedia of the Social Science 1957, vol. 13  p. 230

  • [3] Religion and Scientific Ourlook  p.195-196

  • [4] Age.p.196

  • [5] Age.p.204

  • [6] Man the Unknown  p. 134

  • [7] Age.  p. 132

  • [8] A HistorianÔÇÖs Approach to Religion  p. 16

  • [9] Age.  p. 251

  • [10] Encylopaedia of Religion and Ethics

  • [11] Age.  p. 132

  • [12] Hindustan Times. Oct.  1961

  • [13] A HistorianÔÇÖs Approach to Religion   p. 135


  • Bu Makaleye Ait Ele┼čtiri Makaleleri
    # Makaleler Ad─▒
    Kullan─▒c─▒ Yorumlar─▒

    ! Yorum yazabilmeniz i├žin ├╝ye olmal─▒s─▒n─▒z.
    ├ťyelik i├žin l├╝tfen sayfan─▒n ├╝st k─▒sm─▒nda yer alan"├ťye Giri┼č | ├╝ye ol" linkine t─▒klay─▒n─▒z.

    Kay─▒t Ekleyen / Eklenme Tarihi
    Muhammed Ender / 19.04.2012



    Eski Eserler


    Eski Eserler K├╝t├╝phanesine Ho┼čgeldiniz!

    Hesap ─░┼člemleri

    ├ťye de─čil misiniz? ├ťye olun!

    Eski Eserlere ├╝ye olarak, k├╝t├╝phanenimiz ve eserlerimiz hakk─▒nda payla┼č─▒mlardan hesab─▒n─▒z ├╝zerinden faydalabilirsiniz...